Koplopersregeling Maritiem Masterplan

De regeling staat op dit moment op "tijdelijk gesloten voor aanvragen". De aanvraagperiode liep van 11 juni 2024, 9.00 uur tot 1 oktober 2024, 17.00 uur. Er was in totaal € 85 miljoen beschikbaar, verdeeld over drie energielijnen: waterstof (€ 40 miljoen), methanol (€ 25 miljoen) en Carbon Capture gekoppeld aan een LNG-aandrijflijn (€ 20 miljoen). Per project kon je maximaal € 15 miljoen subsidie krijgen.

Je kon alleen aanvragen als samenwerkingsverband van minimaal 2 niet aan elkaar verbonden ondernemingen, met een Nederlandse penvoerder. Doelgroepen als mkb'ers en onderzoeks- en kennisinstellingen konden meedoen. Subsidiepercentages liepen op tot 50% voor industrieel onderzoek, 25% voor experimentele ontwikkeling en 100% voor niet-economisch onderzoek door onderzoeksorganisaties, met ophogingen voor mkb en middelgrote ondernemingen.

De aanvraag verliep via een tendersysteem: een onafhankelijke adviescommissie rangschikte alle aanvragen op zes criteria, waarna het budget van hoog naar laag scorend project werd verdeeld. Na toekenning golden verplichtingen zoals jaarlijkse voortgangsrapportages, een projectafronding binnen 8 jaar en openbaarmaking van niet-bedrijfsgevoelige kennis.

Voor wie nu een vergelijkbaar project wil starten: er is inmiddels een opvolger, de Tijdelijke subsidieregeling Maritiem Masterplan 2026, die wel open staat voor aanvragen.

Harde (knock-out) eisen:

• Je vraagt altijd aan als samenwerkingsverband, nooit alleen. Een individuele onderneming komt niet in aanmerking.
• Het samenwerkingsverband bestaat uit minimaal 2 ondernemingen die niet in een groep met elkaar verbonden zijn. Twee bv's van hetzelfde concern tellen dus niet als 2 aparte deelnemers.
• De penvoerder is een in Nederland gevestigde natuurlijke persoon of rechtspersoon, en in elk geval een Nederlandse onderneming.
• Je project is een Onderzoek- en Demonstratieproject (O&D project): ontwerp, ontwikkeling en demonstratie van een technologie aan boord van een schip. Het bestaat uit experimentele ontwikkeling, eventueel aangevuld met industrieel onderzoek.
• Het project valt binnen één van de drie programmalijnen: waterstof, methanol, of Carbon Capture gekoppeld aan een LNG-aandrijflijn. Andere energiedragers (zoals ammoniak of bio-ethanol) vielen buiten deze regeling uit 2024.
• Het project gaat om een nieuw te bouwen schip of de verbouwing (retrofit) van een bestaand schip.
• Je mag pas beginnen met de werkzaamheden nadat je de aanvraag hebt ingediend. Start je eerder, dan val je af.
• Je moet het project binnen 6 maanden na subsidieverlening daadwerkelijk starten.

Wie in aanmerking komt qua doelgroep is breed: mkb'ers, onderzoeks- en kennisinstellingen en andere ondernemingen kunnen deelnemer zijn, zolang het samenwerkingsverband als geheel aan de eisen voldoet.

Verder relevant voor de "kom ik in aanmerking"-vraag:

• Het budget van € 85 miljoen is verdeeld over de drie energielijnen (waterstof € 40 miljoen, methanol € 25 miljoen, Carbon Capture/LNG € 20 miljoen). Is het budget van jouw lijn op, dan kom je voor die lijn niet meer in aanmerking, ook al voldoe je aan de overige eisen.
• Niet-economisch onderzoek mag maximaal 25% van de subsidiabele kosten uitmaken. Overschrijd je dat aandeel, dan is dat deel niet subsidiabel.
• Per project geldt een maximum van € 15 miljoen subsidie. Vraag je meer aan, dan wordt het meerdere niet gehonoreerd.

Industrieel onderzoek (door een onderneming)

Subsidiepercentage: 50% van de subsidiabele kosten voor deze activiteit, te verhogen met de ophogingen voor mkb, middelgrote onderneming of samenwerkingsvoorwaarden (zie sectie "Hoeveel krijg je").

Experimentele ontwikkeling (door een onderneming)

Subsidiepercentage: 25% van de subsidiabele kosten voor deze activiteit, eveneens te verhogen met dezelfde ophogingen.

Niet-economisch onderzoek (door een onderzoeksorganisatie)

Subsidiepercentage: 100% van de subsidiabele kosten. Let op: dit soort kosten mag in totaal maximaal 25% van de subsidiabele kosten van het hele project uitmaken.

Personeelskosten

Je begroot dit per functie, met een uurtarief en het aantal bestede uren. De begroting werkt met standaardberekeningswijzen voor uurtarieven; deze zijn sinds de wijziging van 26 juni 2024 opgenomen in de regeling (artikel 5, lid 3).

Meerkosten brandstof

De subsidie mag voor maximaal 25% bestaan uit subsidiëring van meerkosten brandstof. Je berekent dit op basis van de geschatte meerkosten per eenheid (kWh, liter, kilo) ten opzichte van conventionele brandstof.

Infrastructuur voor demonstratie

Kosten om de voor demonstratie noodzakelijke infrastructuur aan te leggen zijn subsidiabel voor maximaal 25%, met een maximum van € 2.000.000 per project.

Materialen en hulpmiddelen

Kosten voor speciaal voor het project aan te schaffen materialen en hulpmiddelen zijn subsidiabel. Worden deze niet voor 100% aan het project toegekend, dan reken je het percentage door dat overeenkomt met het gebruik binnen het project ten opzichte van gebruik elders.

Kosten derden / overige projectspecifieke kosten

Bijvoorbeeld kosten voor het inhuren van een consultant. Deze kosten moeten onderbouwd worden met offertes (offertenummer en offertedatum in de begroting).

Afschrijvingskosten van de energielijn of Carbon Capture-installatie

Een deel van de nieuw te ontwikkelen installatie mag over de projectduur afgeschreven worden. Hiervoor gelden aparte rekenregels (zie de restwaarde-toelichting): voor binnenvaartschepen een afschrijvingstermijn van 10 jaar, voor zeeschepen 15 jaar met een restwaarde van 15%. Bij een Carbon Capture-installatie wordt 25% van de kosten volgens de fiscale richtlijnen afgeschreven en 75% versneld binnen de projectduur. De restwaarde wordt bepaald door een externe expert, en de subsidiabele kosten zijn de aanschafkosten min de restwaarde aan het einde van het project.

Algemene voorwaarden voor alle kostenposten

• Kosten moeten rechtstreeks aan het project zijn toe te rekenen.
• Kosten moeten gemaakt zijn ná indiening van de aanvraag en vóór het einde van het project.
• Kosten worden meegenomen exclusief btw, tenzij je de btw niet kunt verrekenen.
• Alleen kostenposten die in de modelbegroting zijn opgenomen, komen in aanmerking.

Wat niet subsidiabel is

• Kosten voor de accountant om een controleverklaring op te stellen.
• Kosten voor (administratief) projectmanagement, zoals voortgangsmonitoring, het opstellen van contracten tussen samenwerkingspartijen, voortgangsrapportages voor RVO, planning, budgettering, escaleren naar een stuurgroep, projectbesturing en projectbewaking.
• Binnenlandse reiskosten.
• Kosten voor kennisverspreidingsactiviteiten (deze passen niet binnen de definitie van experimentele ontwikkeling).

Stap 1: samenwerkingsverband vormen en penvoerder aanwijzen

Je vraagt altijd aan als samenwerkingsverband van minimaal 2 niet aan elkaar verbonden ondernemingen. Eén partij treedt op als penvoerder en dient de aanvraag namens de anderen in. De penvoerder moet een Nederlandse onderneming zijn.

Stap 2: benodigde documenten verzamelen

• Projectplan. Een inhoudelijke beschrijving van je project: doel, energielijn, schip, uitvoerende partijen, activiteiten per fase, doelstellingen, emissiereductie, planning, risico's en een toelichting op elk van de rangschikkingscriteria. Wordt opgesteld en ondertekend namens de penvoerder/het samenwerkingsverband.
• Begroting. Een onderbouwde begroting van de gevraagde subsidie, met personeelskosten, brandstofkosten, infrastructuurkosten, materialen en hulpmiddelen, per deelnemer uitgesplitst naar type onderzoek. Ingediend door de penvoerder namens de deelnemers.
• Samenwerkingsovereenkomst. Een overeenkomst tussen alle deelnemende partijen over onder meer taakverdeling, looptijd, eigendom van projectresultaten, publicatieafspraken, verdeling van kosten en risico's, en verdeling van de subsidie conform de verleningsbeschikking. Moet definitief en rechtsgeldig ondertekend zijn door alle deelnemende partijen. Bevat ook een machtiging van de deelnemers aan de penvoerder (verplicht onderdeel, mag ook los worden opgesteld).
• Machtiging penvoerder. Elke deelnemer machtigt de penvoerder om namens hem/haar op te treden. Ondertekend door elke individuele deelnemer.
• Machtiging intermediair (indien van toepassing). Als een intermediair namens het samenwerkingsverband optreedt, is hiervoor een aparte machtiging nodig, ondertekend door de deelnemers.

Stap 3: eHerkenning regelen

Voor het indienen via het eLoket heb je eHerkenning nodig op beveiligingsniveau 3. Zorg dat je dit tijdig aanvraagt, want dit kan een paar werkdagen duren.

Stap 4: aanvraag indienen

Je dient de aanvraag in bij RVO tussen 11 juni 2024, 9.00 uur en 1 oktober 2024, 17.00 uur. Let op: je mag pas met de werkzaamheden van je project beginnen nadat je de aanvraag hebt ingediend.

Let op bij het opstellen van het projectplan

• De omvang van je projectplan is maximaal 20 pagina's (exclusief bijlagen), in lettergrootte 9 of 10 pt.
• Onderbouw claims goed: een niet onderbouwde claim kan niet op waarde worden geschat door de beoordelingscommissie.
• Neem goede nota van de regeling en de bijbehorende bijlagen en toelichting, want dit is de belangrijkste basis voor de beoordeling.
• Voeg een openbare samenvatting toe van maximaal een half A4, die gebruikt kan worden om over het project te publiceren als de subsidie wordt toegekend.

Wie beoordeelt en hoe lang duurt het

Je ontvangt zo snel mogelijk een beslissing, maar uiterlijk 13 weken na sluiting van de regeling op 1 oktober 2024. De beoordeling gebeurt niet op volgorde van binnenkomst maar via een tendersysteem: een onafhankelijke externe adviescommissie stelt een rangschikking op van alle ingediende aanvragen op basis van de zes rangschikkingscriteria. De minister gebruikt deze rangschikking om het beschikbare budget (per energielijn) te verdelen, van hoog naar laag scorend project.

Uitbetaling

Concrete percentages of bedragen per moment worden in het beschikbare dossier niet genoemd; wel is duidelijk dat uitbetaling in fases verloopt via voorschotten, gekoppeld aan de voortgang van het project. De bouwfase (en daarmee een relevant moment voor bijvoorbeeld het tweede voorschot) vangt aan zodra de belangrijkste componenten van de energielijn op de werf arriveren.

Verplichtingen tijdens de looptijd

Zodra je subsidie is toegekend, gelden de volgende verplichtingen:

• Jaarlijkse voortgangsrapportage. Je krijgt hiervoor op tijd een herinnering van RVO.
• Projectduur. Je rondt het project af binnen 8 jaar. Daarvan besteed je maximaal 3 jaar aan ontwerpen en ontwikkelen, en daarna maximaal 5 jaar aan bouwen, demonstreren en monitoren van het schip.
• Gegevens verstrekken op verzoek. Tot 5 jaar na de datum van subsidievaststelling moet je, als daarom gevraagd wordt, gegevens verstrekken over de resultaten van je gesubsidieerde activiteiten.
• Kennis openbaar maken. Na afloop van het project maak je de niet-bedrijfsgevoelige kennis en informatie die je hebt opgedaan, openbaar in een verslag.
• Wijzigingen doorgeven. Verandert er iets in je project (planning, samenstelling, activiteiten), dan dien je een wijzigingsverzoek in bij RVO.

Vaststelling aanvragen

Zo snel mogelijk na afronding van je project, maar uiterlijk 13 weken na de einddatum van je project, dien je een verzoek tot vaststelling in. Hiervoor gebruik je een vaststellingsformat (op het moment van schrijven nog niet beschikbaar volgens het loket).

Belangrijk: vóórdat je de vaststelling aanvraagt, moet je de restwaarde laten bepalen van de ingebouwde aandrijflijn of Carbon Capture and storage-installatie. Dit doet een externe expert. RVO herinnert je hier tijdig aan. De restwaarde is nodig om te bepalen hoeveel van de aanschafkosten je op het project mag afschrijven; dit gebeurt volgens vaste rekenregels met een afschrijvingstermijn van 10 jaar voor binnenvaartschepen of 15 jaar met 15% restwaarde voor zeeschepen.