Subsidies Agroforestry en Voedselbossen

Agroforestry is bedoeld voor eigenaren, erfpachters en pachters van landbouwgrond die bomen en meerjarige houtige gewassen combineren met hun agrarische bedrijf. Je krijgt maximaal 75% van de aanlegkosten vergoed, tot maximaal € 20.000 per aanvraag, plus € 300 per hectare per jaar aan onderhoud voor maximaal vijf jaar.

Voedselbossen zijn bedoeld voor instellingen en natuurlijke personen die een bos willen aanleggen dat is gericht op duurzame voedselproductie, met meerdere vegetatielagen (kruinlaag, tussenlaag, struiklaag). Hier werkt de provincie met vaste bedragen per oppervlakte: € 5.000 basisbedrag plus € 12.500 per 0,5 hectare, tot maximaal € 20.000.

Voor beide regelingen geldt een subsidieplafond van € 100.000. Je vraagt aan via het digitale aanvraagformulier van de provincie, met onder meer een projectplan, begroting, planning en kaartmateriaal. Voordat je aanvraagt, is het verplicht om eerst contact te leggen met het Agroforestry Netwerk Zeeland (voor agroforestry) of Stichting Landschapsbeheer Zeeland (voor voedselbossen). Zij geven gratis advies en checken of je plan aan de voorwaarden voldoet.

Je kunt aanvragen tussen 2 juli 2026 en 1 november 2026. Let op: je project mag niet binnen het Natuurnetwerk Zeeland, een Natura 2000-gebied of dichtbij een leefgebied voor open grasland liggen, en er gelden minimale oppervlaktes per regeling.

Voor agroforestry

• Je bent eigenaar, erfpachter of pachter van landbouwgrond.
• Je project wordt uitgevoerd op percelen die in gebruik zijn als landbouwgrond. Grond met een andere bestemming valt buiten deze regeling.
• Je legt minimaal één hectare agroforestry aan, met minimaal 30 bomen of meerjarige houtige gewassen per hectare. Kleinere aanplant komt niet in aanmerking.
• Je rondt de aanleg af binnen twee plantseizoenen na subsidieverlening.

Voor voedselbossen

• Je bent een instelling of natuurlijk persoon (geen aparte eis over grondbezit zoals bij agroforestry, en geen eis dat het perceel een landbouwbestemming heeft).
• Je legt minimaal 0,5 hectare voedselbos aan, met minimaal 21 bomen per 0,5 hectare.
• Het voedselbos bestaat uit meerdere lagen: in ieder geval een kruinlaag, tussenlaag en struiklaag. Een enkele laag beplanting voldoet niet.
• Je rondt het project af binnen vijf jaar na subsidieverlening.

Eisen die voor beide regelingen gelden en waar je op afvalt

• Je project ligt buiten het Natuurnetwerk Zeeland en buiten een Natura 2000-gebied. Binnen deze gebieden krijg je geen subsidie, ook al gaat het om bomen en natuur.
• Je project ligt niet binnen 250 meter van een leefgebied voor open grasland zoals opgenomen in het Natuurbeheerplan Zeeland. Dit is ter bescherming van weidevogels, die juist gebaat zijn bij open landschap zonder opgaande beplanting.
• Je gebruikt geen invasieve soorten uit bijlage H. Bij aanleg en beheer gebruik je geen chemische bestrijdingsmiddelen, drijfmest of kunstmest.
• Je vraagt aan binnen de openstellingsperiode: 2 juli 2026 tot en met 1 november 2026.
• Voordat je een aanvraag indient, moet je contact hebben gehad met Agroforestry Netwerk Zeeland of Stichting Landschapsbeheer Zeeland (afhankelijk van je project) om te checken of je plan past. Dit is niet zomaar een advies, maar in de praktijk een noodzakelijke stap: zij toetsen vooraf of je aanvraag aan de voorwaarden voldoet.
• Ben je een onderneming? Dan geldt het de-minimisplafond: het totale steunbedrag mag over de 36 maanden voorafgaand aan je aanvraag dit plafond niet overschrijden.
• Cumuleer je deze subsidie met de eco-regeling of een andere subsidie voor dezelfde kosten? Dan wordt je subsidiebedrag verlaagd met het bedrag van de eco-regeling en verder beperkt zodat het totaal niet boven de werkelijke kosten of de toegestane steunintensiteiten uitkomt.
• Het gebruik van de regeling voor afwaardering van grond is niet toegestaan.

Kosten bij agroforestry

Voor de aanleg van agroforestry komen de volgende kostensoorten in aanmerking, elk tot maximaal 75% vergoed binnen het totaal van € 20.000:

• Kosten voor aankoop van bomen en houtige, meerjarige gewassen, inclusief een marge voor maximaal 10% uitval. Dit betekent dat je ook de aanplant mag meerekenen die je verwacht te moeten vervangen door uitval, tot dat percentage.
• Kosten voor maatregelen ter bescherming tegen schade aan beplanting en bodem (denk aan boombescherming of raster).
• Kosten voor het huren van machines die nodig zijn voor de aanplant.
• Kosten voor maatregelen in de waterhuishouding.
• Kosten van derden en personeelskosten voor het aanplanten zelf.
• Kosten van derden voor grondbewerking en het afvoeren van grond.
• Kosten van derden voor toezicht en directievoering tijdens de aanplant.
• Kosten van derden voor het opstellen van een inrichtingsplan.
• Kosten voor leges.
• Kosten voor onderhoud, tot maximaal vijf jaar na aanplant (dit valt overigens ook onder de aparte onderhoudsvergoeding van € 300 per hectare per jaar).

Kosten bij voedselbossen

Bij voedselbossen werkt het fundamenteel anders: er is geen kostenonderbouwing per soort nodig. Je krijgt een vast bedrag op basis van oppervlakte:

• € 5.000 basisbedrag,
• vermeerderd met € 12.500 per extra 0,5 hectare,
• tot een maximum van € 20.000 in totaal.

Omdat dit een vast bedrag per oppervlakte is, maakt het voor de hoogte van de subsidie niet uit of je het geld besteedt aan plantmateriaal, grondwerk, advieskosten of iets anders. Er wordt in de regeling zelf geen onderscheid gemaakt in kostensoorten voor voedselbossen.

Wat nadrukkelijk niet mag

• Het gebruik van de regeling voor de afwaardering van grond is niet mogelijk, voor geen van beide regelingen.
• Het gebruik van invasieve soorten (opgenomen in bijlage H) is niet toegestaan bij de aanplant.
• Bij aanleg en beheer mag je geen chemische bestrijdingsmiddelen, drijfmest of kunstmest gebruiken. Kosten voor dergelijke middelen zijn dus vanzelfsprekend ook niet subsidiabel.

Let op bij cumulatie

Maak je voor dezelfde kosten ook gebruik van de eco-regeling of een andere subsidie of financiële bijdrage, dan wordt je subsidiebedrag verlaagd met het bedrag dat je al via de eco-regeling krijgt. Ook wordt het bedrag zo beperkt dat de optelsom van alle subsidies en bijdrages niet hoger uitkomt dan je werkelijke subsidiabele kosten, het maximale subsidiebedrag van deze regeling, en de toegestane steunintensiteiten en steunbedragen volgens de staatssteunregels.

Ga dus uit van de genoemde percentages en vaste bedragen als enige harde cijfers.

Agroforestry

• Je krijgt maximaal 75% van de totale aanlegkosten vergoed.
• Het maximale subsidiebedrag is € 20.000 per aanvraag.
• Daarnaast is er een onderhoudsvergoeding van € 300 per hectare per jaar, voor maximaal vijf jaar.

Voedselbossen

• Hier gelden vaste bedragen per oppervlakte, los van de daadwerkelijke kosten: € 5.000 basisbedrag, plus € 12.500 per extra 0,5 hectare.
• Het totaal is gemaximeerd op € 20.000 per aanvraag.
• Er wordt geen onderscheid gemaakt naar kostensoort: het bedrag ligt vast aan de oppervlakte.

Voor beide regelingen geldt

• Het subsidieplafond is € 100.000 per regeling. Is dit plafond bereikt, dan kan er voor die regeling dat jaar geen subsidie meer worden verleend.
• Cumulatie met andere subsidies verlaagt je bedrag. Combineer je deze subsidie met de eco-regeling of een andere subsidie of financiële bijdrage voor dezelfde kosten, dan wordt je subsidie:
• verlaagd met het bedrag dat je al via de eco-regeling ontvangt, en
• zo beperkt dat het totaal aan subsidies en bijdrages niet hoger uitkomt dan je werkelijke subsidiabele kosten, het maximale subsidiebedrag uit deze regeling, en de maximale steunintensiteiten en steunbedragen die de staatssteunregels toestaan.
• Ben je een onderneming, dan mag het subsidiebedrag niet meer zijn dan het de-minimisplafond toelaat, berekend over de 36 maanden voorafgaand aan je aanvraag. Dit kan dus in de praktijk een lager bedrag opleveren dan de € 20.000 die de regeling op zich toestaat.

Stap 1: Verplicht vooroverleg

Voordat je een aanvraag indient, neem je contact op met Agroforestry Netwerk Zeeland (voor agroforestry-projecten) of Stichting Landschapsbeheer Zeeland (voor voedselbosprojecten). Deze partijen geven gratis advies op je plan en toetsen of je aanvraag aan de voorwaarden voldoet. Weet je niet onder welke regeling je idee valt, dan kun je ook rechtstreeks contact opnemen met de provincie. Dit vooroverleg is verplicht: initiatiefnemers dienen dit te doen voorafgaand aan het indienen.

Stap 2: Aanvraag indienen binnen de openstellingsperiode

De aanvraagperiode loopt van 2 juli 2026 tot en met 1 november 2026. Je vraagt aan via het digitale aanvraagformulier. Voor voedselbossen zijn er twee varianten: als natuurlijk persoon log je in met DigiD, als organisatie met eHerkenning. Voor agroforestry kan alleen met eHerkenning worden aangevraagd door organisaties, terwijl agroforestry wel openstaat voor eigenaren, erfpachters en pachters. Vraag bij twijfel over de aanvraagvorm als natuurlijk persoon vooraf navraag bij de provincie. Het aanvraagformulier is te vinden via https://zaken.zeeland.nl/aanvragen/4726/organisatie/aanvraag-subsidie-voedselbossen.

Verplichte documenten bij de aanvraag

Bij het digitale aanvraagformulier moet je in elk geval de volgende stukken meesturen:

• Projectplan: een beschrijving van wat je gaat aanleggen en hoe.
• (Meerjaren)begroting: een overzicht van de verwachte kosten, bij agroforestry over meerdere jaren gezien de vijfjarige onderhoudsperiode.
• Planning: een tijdlijn van de uitvoering, relevant om te toetsen of je binnen de gestelde termijn (twee plantseizoenen of vijf jaar) blijft.
• Kaartmateriaal: een kaart van de locatie en inrichting van het perceel, onder meer om te kunnen checken of je buiten het Natuurnetwerk Zeeland, Natura 2000 en de 250-meterzone rond weidevogelgebied valt.
• Planologische toestemming: bewijs dat de bestemming van je grond de aanleg toelaat, of dat je de vereiste vergunning hebt of kunt krijgen.
• Offertes van derden (indien van toepassing): nodig als je kosten van derden opvoert, zoals voor aanplant, grondbewerking of toezicht.
• Verklaring gebruik percelen (indien van toepassing): relevant als je niet de enige gebruiker van het perceel bent.
• Toestemming grondeigenaar (indien van toepassing): nodig als je zelf geen eigenaar bent maar wel pachter of erfpachter; deze verklaring wordt logischerwijs door de grondeigenaar ondertekend.
• Verklaring de-minimissteun (indien van toepassing): relevant als je een onderneming bent, om te kunnen toetsen of je binnen het de-minimisplafond blijft.

Vraag bij twijfel over wie welk document moet ondertekenen dit na bij de provincie of bij de begeleidende partij.

Let op: beperkt aantal deelnemers

Bij voedselbossen meldt Stichting Landschapsbeheer Zeeland dat er een maximum aantal deelnemers is in dit project. Wacht dus niet te lang met het vooroverleg, want vol is vol.

Vragen tijdens het proces

Voor inhoudelijke vragen over de regeling kun je terecht bij Tom Dekker van de Provincie Zeeland, bij Martin de Hoop van Agroforestry Netwerk Zeeland, of bij Evy van Brakel of Sandra Dobbelaar van Stichting Landschapsbeheer Zeeland. Hun contactgegevens staan op de productpagina van de regeling.