LIFE: Deelprogramma Duurzame energietransitie

De regeling is bedoeld voor organisaties (geen individuele personen) die willen bijdragen aan een van de 5 onderdelen van het programma: het opbouwen van beleidskaders, het versnellen van de marktuitrol van technologie en nieuwe verdienmodellen, het stimuleren van particuliere investeringen, het ondersteunen van lokale en regionale investeringsprojecten, of het betrekken van burgers bij de energietransitie. Elke aanvraag moet precies aansluiten bij één specifiek onderwerp uit de jaarlijkse call; onderwerpen wisselen jaarlijks.

Je krijgt subsidie in de vorm van een cofinanciering van 95% van je subsidiabele kosten voor coordination and support actions (netwerkactiviteiten). Het gaat dus om samenwerkingsprojecten die kennis, vaardigheden en gedragsverandering verspreiden, niet om technische innovatie door een individueel bedrijf.

Je vraagt aan via de website van de Europese Commissie (Circulaire economie en kwaliteit van leven), niet via RVO zelf. RVO helpt je wel bij de voorbereiding: je kunt het hele jaar een projectidee-formulier insturen om advies te krijgen, en dat is slim om ruim voor de deadline te doen. De huidige aanvraagronde loopt van dinsdag 21 april 2026 09:00 tot woensdag 16 september 2026 17:00. Zorg voor een heldere probleemanalyse, een logische opbouw van doelen, activiteiten en resultaten, en concrete, meetbare impact op milieu, klimaat of energie voordat je indient.

Wie kan aanvragen

• Alleen rechtspersonen komen in aanmerking. Natuurlijke personen zijn uitgesloten (dit staat als algemene eis in de LIFE-verordening).
• Je moet gevestigd zijn in een EU-lidstaat, in een overzeese gebiedsdeel dat aan een lidstaat verbonden is, in een derde land dat bij LIFE is aangesloten, of (onder voorwaarden en alleen als het loket dit specificeert) in een ander derde land. Vestiging buiten deze landen kan bij uitzondering, maar dan draag je in principe zelf de kosten van deelname.
• Ook publiekrechtelijke organisaties, non-profitorganisaties, bedrijven en internationale organisaties kunnen aanvragen, zolang ze rechtspersoonlijkheid hebben.

Waar je project aan moet voldoen

• Je aanvraag moet passen bij één van de 5 onderdelen van dit deelprogramma (beleidskader, marktuitrol van technologie/diensten/bedrijfsmodellen, particuliere investeringen, lokale/regionale investeringsprojecten, of burgerbetrokkenheid) en precies bij één specifiek onderwerp uit de jaarlijkse call. Past je project niet bij een van deze onderwerpen, dan valt het af voor dit deelprogramma. Kijk dan of het deelprogramma Klimaatmitigatie- en adaptatie een betere match is.
• Het moet gaan om een niet-technologisch project dat gericht is op het in beweging brengen van een brede doelgroep. Projecten die draaien om de technische toepassing van een innovatieve techniek door een bedrijf vallen hier dus buiten; die horen bij de traditionele LIFE-projecten onder andere deelprogramma's.
• Voor de meeste onderwerpen binnen Clean Energy Transition geldt dat je met minstens 3 partners uit verschillende EU-landen moet samenwerken en dat in principe de hele keten betrokken is (dit staat in het projectideeformulier als aandachtspunt, niet als formele eis per onderwerp; check dit per call).
• LIFE financiert geen onderzoek en ontwikkeling. Pilot- en demonstratieprojecten vallen wel binnen de scope.

Timing

• Je aanvraag moet binnen de aanvraagperiode worden ingediend: vanaf dinsdag 21 april 2026 09:00 tot woensdag 16 september 2026 17:00. Dien je later in, dan wordt je aanvraag niet meer behandeld.

Er is geen minimum- of maximumbudget per aanvrager, geen minimale projectduur en geen specifieke rechtsvormeisen (zoals mkb-status) vastgesteld voor dit deelprogramma. Check bij twijfel of je project past via het projectidee-formulier, voordat je de volledige aanvraag indient.

Type gefinancierde actie

Onder dit deelprogramma worden coordination and support actions gefinancierd: netwerkactiviteiten. Dit zijn activiteiten gericht op capaciteitsopbouw, kennisverspreiding en het wegnemen van marktbarrières voor de energietransitie, vooral gericht op het betrekken van kleine en middelgrote organisaties, lokale en regionale overheden en non-profitorganisaties.

Voorbeelden van dit type actie die in de achtergrondinformatie worden genoemd:

• capaciteitsopbouw en kennisdisseminatie over innovatieve technieken, methoden en oplossingen voor de energietransitie;
• activiteiten die marktbarrières wegnemen die de sociaal-economische overgang naar duurzame energie belemmeren;
• activiteiten die energiearmoede aanpakken, binnenluchtkwaliteit verbeteren, lokale vervuiling verminderen door energie-efficiëntie en gedistribueerde hernieuwbare energie, en die bijdragen aan positieve lokale economische effecten.

Cofinancieringspercentage

Voor coordination and support actions binnen dit deelprogramma geldt een cofinancieringspercentage van 95% van de subsidiabele kosten. Dit is een uitzonderlijk hoog percentage; voor dit type actie ligt het algemene maximum volgens de EU-verordening normaal op 70%, maar voor dit deelprogramma geldt 95% tijdens de eerste periode.

Wat expliciet niet wordt gefinancierd

• Onderzoek en ontwikkeling. Dit staat letterlijk in het projectidee-formulier: "LIFE subsidieert géén onderzoek en ontwikkeling." Wel mogelijk zijn pilot- en demonstratieprojecten.
• Technische toepassing van een innovatieve techniek door een individueel bedrijf. Dit soort technologische projecten valt niet onder dit deelprogramma, maar eventueel onder andere, traditionele LIFE-deelprogramma's.

Kosten voor grondaankoop

De onderliggende LIFE-verordening bevat een aparte regeling voor de aankoop van land, maar die is gekoppeld aan het subprogramma Nature and Biodiversity (verbetering en instandhouding van het Natura 2000-netwerk) en dus niet relevant voor dit deelprogramma Duurzame energietransitie.

Tarieven per kostensoort

Voor dit deelprogramma zijn geen concrete tarieven per kostensoort bekendgemaakt, zoals uurtarieven voor personeel, forfaitaire percentages voor overhead, reis- en verblijfkosten, of eventuele lump sums. De EU-verordening noemt in algemene zin dat bij subsidies gebruik gemaakt kan worden van vaste bedragen (lump sums), forfaitaire tarieven (flat rates) en schalen van eenheidskosten (unit costs).

Voor de exacte, actuele kostensoorten en tarieven die gelden voor de call van 2026 raadpleeg je de call for proposals op de website van de Europese Commissie (Circulaire economie en kwaliteit van leven). Daar dien je ook de subsidieaanvraag in.

Dit hoge percentage geldt specifiek omdat het hier gaat om coordination and support actions (netwerkactiviteiten), niet om de traditionele LIFE-projecten. Voor dat soort acties ligt het maximale cofinancieringspercentage volgens de LIFE-verordening op 70% van de subsidiabele kosten, maar voor dit deelprogramma geldt expliciet 95%.

Er geldt geen apart maximumbedrag per aanvraag voor dit deelprogramma. Wel geldt uit de onderliggende LIFE-verordening een aantal algemene grenzen die relevant kunnen zijn:

• Voor grants zoals bedoeld in bepaalde categorieën van de verordening geldt een maximumbedrag van € 15 miljoen.
• Voor bijdragen aan internationale overeenkomsten voor het organiseren van multilaterale conferenties geldt een maximum van € 3,5 miljoen voor de hele looptijd van het LIFE-programma (2021-2027). Dit is niet specifiek voor jouw project relevant, tenzij je project in die categorie valt.

Deze algemene bedragen komen uit de EU-verordening en zijn niet per definitie toegespitst op dit deelprogramma. Voor de exacte begroting en het maximale subsidiebedrag van jouw project raadpleeg je de actuele call for proposals op de website van de Europese Commissie (Circulaire economie en kwaliteit van leven), waar je ook je aanvraag indient.

Let op: het cofinancieringspercentage kan van jaar tot jaar en per call verschillen als de Europese Commissie dit anders vaststelt; voor de huidige call (aanvraagperiode 21 april 2026 tot 16 september 2026) geldt het genoemde percentage van 95%.

Stap 1: (optioneel maar aangeraden) Projectidee insturen voor advies

Je kunt het hele jaar door je projectidee bespreken met RVO voordat je een formele aanvraag indient. Dit doe je met het Projectideeformulier LIFE 2026 (Word-document, 29,9 KB). Stuur dit formulier een paar weken vóór de indieningsdatum naar life@rvo.nl.

In het formulier vul je onder meer in:

• naam van je organisatie en contactpersoon, e-mailadres en telefoonnummer;
• op welk onderdeel van LIFE je project waarschijnlijk het meest betrekking heeft (je kruist één vakje aan, bijvoorbeeld Clean Energy Transition);
• de titel van je project en een beschrijving in één zin;
• een beknopte beschrijving van je project in maximaal één A4 (aanleiding, doelstelling, belangrijkste onderdelen, plan van aanpak, betrokken partijen);
• de vermoedelijke aansluiting bij het LIFE-programma, verwachte resultaten en de belangrijkste verbetering die je realiseert (maximaal één A4);
• samenwerking met partners: aantal en uit welke landen. Dit is niet voor alle onderdelen van LIFE verplicht, maar wel voor bijna alle onderwerpen binnen Clean Energy Transition;
• verwachte kosten;
• je vraag aan RVO (advies) en eventueel aanmelding voor de nieuwsbrief.

Dit formulier onderteken je niet formeel; het is een adviesaanvraag, geen subsidieaanvraag. Een adviseur van RVO neemt na ontvangst contact met je op. Voor Clean Energy Transition-projecten is dat specifiek Achim Eberspächer (CET/klimaatmitigatie, tel. 088-042 62 73).

Stap 2: Aanvraag voorbereiden

Voordat je de formele aanvraag indient, raadt het loket aan om te letten op:

• een duidelijke probleemanalyse (welk probleem los je op en waarom is dat belangrijk);
• een logische koppeling tussen doelen, activiteiten en resultaten;
• concrete en meetbare impact op milieu, klimaat of energie.

Controleer ook de voorwaarden en aandachtspunten op de loketpagina voordat je verder gaat.

Stap 3: Aanvraag indienen bij de Europese Commissie

De daadwerkelijke subsidieaanvraag dien je in via de website Circulaire economie en kwaliteit van leven van de Europese Commissie. Daar vind je ook alle informatie over de call, de vereiste documenten en het aanvraagformat. Dit moet gebeuren binnen de aanvraagperiode:

• start: dinsdag 21 april 2026, 09:00 uur;
• deadline: woensdag 16 september 2026, 17:00 uur.

Hulp nodig?

Kom je er niet uit bij het invullen van de aanvraag op de website van de Europese Commissie? Dan helpt RVO je graag. Je kunt hiervoor mailen naar life@rvo.nl of je aanmelden voor de nieuwsbrief via dat adres om op de hoogte te blijven.

Er wordt geen specifiek verplicht aanvraagformulier van RVO zelf genoemd voor de formele subsidieaanvraag (alleen het optionele projectidee-formulier voor advies). Ook worden geen concrete bijlagen zoals een begroting-format, een intentieverklaring van partners, of een KVK-uittreksel genoemd als verplicht onderdeel van de indiening bij de Commissie. Raadpleeg de website van de Europese Commissie voor de precieze documentenlijst en ondertekeningseisen bij je aanvraag.