Pilots Agrarisch Natuurbeheer

De subsidie is voor samenwerkingsverbanden van minimaal 4 deelnemers, waarbij minimaal één deelnemer een gecertificeerd agrarisch collectief is en minimaal één deelnemer een landbouwondernemer. Je kiest voor je project uit twee categorieën: categorie 1 (zwaar agrarisch natuurbeheer in prioritaire gebieden, zoals Natura 2000-gebieden, veenweidegebieden of leefgebieden van boerenlandvogels) of categorie 2 (het ontwikkelen van nieuwe maatregelen en instrumenten, vaak samen met een kennisinstelling).

Je krijgt als samenwerkingsverband minimaal € 1.000.000 en maximaal € 5.000.000 subsidie, dit is 100% van de subsidiabele kosten. Je vraagt aan via Mijn RVO, met onder meer een samenwerkingsovereenkomst, een projectplan, een locatiekaart en een begroting als verplichte bijlagen.

De volgende aanvraagperiode loopt van 29 april 2026 09:00 tot 3 juni 2026 17:00. Het totale budget voor deze ronde is € 30.000.000. Op het moment van schrijven staat de regeling als "Gesloten voor aanvragen" vermeld. Na sluiting beoordeelt een onafhankelijke commissie je aanvraag op vier criteria (effectiviteit, haalbaarheid, efficiëntie en innovatie); wie het hoogst scoort, krijgt als eerste budget.

Harde eisen aan het samenwerkingsverband:

• Je vormt een samenwerkingsverband van minimaal 4 deelnemers.
• Minimaal één deelnemer is een gecertificeerd agrarisch collectief.
• Minimaal één deelnemer is een landbouwondernemer.
• Je stuurt één subsidieaanvraag per openstellingsperiode namens het hele samenwerkingsverband.
• Het samenwerkingsverband blijft bestaan totdat het project is afgerond.

Eisen aan je project:

• Je project past in categorie 1 (agrarisch natuurbeheer in prioritaire gebieden) of categorie 2 (ontwikkelen van maatregelen en instrumenten). Past uw project in beide? Dan moet je toch kiezen en in de aanvraag toelichten waarom de nadruk op die categorie ligt.
• Je rondt het project uiterlijk 3 jaar na de beslissing over de subsidie af. Blijkt al uit je aanvraag dat dit niet haalbaar is, dan wordt de aanvraag afgekeurd.
• Je start het project binnen 3 maanden na de beslissing.
• Je kunt maar één keer subsidie aanvragen voor je project. Combineren met andere subsidies (zoals het ANLb of de eco-regeling) mag niet.
• Je neemt in de aanvraag in ieder geval organisatiekosten en kosten voor kennisdeling op.

Eisen aan de deelnemers:

• Geen enkele deelnemer mag een onderneming in moeilijkheden zijn. Is dit wel het geval, dan kan de aanvraag niet worden goedgekeurd. Elke deelnemer doorloopt hiervoor het beslisschema en levert de verklaring "geen onderneming in moeilijkheden" mee.
• Heb je een landbouwbedrijf? Dan moet dit klein tot middelgroot zijn om in aanmerking te komen.
• Heb je een onderzoeksorganisatie? Dan mag je ook een groot bedrijf zijn.
• Neemt een nationale of decentrale overheid (provincie, gemeente, waterschap) deel aan het samenwerkingsverband? Die krijgt zelf geen subsidie voor eigen kosten, maar moet zich wel aan alle verplichtingen houden (zoals voortgangsrapportages).
• Heb je zelf ook een landbouwbedrijf naast je rol in het project? Dan mag je de subsidie niet gebruiken voor productie, verwerking of verkoop van landbouwproducten. Je houdt in je administratie apart bij welke kosten bij het natuurbeheer horen en welke bij je landbouwactiviteiten, en geeft alleen de kosten voor natuurbeheer op.

Beoordeling kan ook tot afwijzing leiden:

• Je moet op elk selectiecriterium (effectiviteit, haalbaarheid, efficiëntie, mate van innovatie) minimaal 1 punt scoren. Haal je dit niet op één van de criteria, dan wordt de aanvraag afgekeurd, ook als je totaalscore hoog genoeg is.
• Je totaalscore moet minimaal 30 van de 50 punten zijn.

Let op: het loket meldt dat de status van deze regeling "Gesloten voor aanvragen" is. De volgende openstelling loopt van 29 april 2026 09:00 tot 3 juni 2026 17:00.

Organisatiekosten

Dit zijn de kosten voor het aansturen, coördineren en organiseren van het samenwerkingsverband, het werven van deelnemers, het verbeteren van samenwerking in een regionaal of ander netwerk, en projectadministratie en -rapportage (inclusief monitoring en evaluatie).

Investeringskosten: niet-productieve investeringen door een landbouwbedrijf

Dit zijn investeringen die niet bijdragen aan de waarde of winst van je bedrijf. Als klein tot middelgroot landbouwbedrijf krijg je hiervoor maximaal € 500.000 subsidie. Het gaat om:

• Apparatuur, uitrusting, materiaal, leveringen en soortgelijke diensten die rechtstreeks uit het proefproject voortkomen. Je krijgt hiervoor maximaal de marktwaarde van het bezit. Tijdelijk materiaal (zoals eenjarige gewassen en dieren) valt hier niet onder.
• Bouw, koop, lease of verbetering van vastgoed (onroerende goederen).
• Aangekochte grond: subsidie voor maximaal 10% van de totaalkosten.
• Bouw, koop, huurkoop of verbetering van software en digitale hardware.
• Aanleg en aanpassingen die nodig zijn om agrarisch natuurbeheer mogelijk te maken, zoals de aanleg van houtwallen, natuurvriendelijke oevers of plas-draspompen.

Investeringskosten: investeringen door een onderzoeksorganisatie

Onderzoeksorganisaties krijgen 100% van de kosten die in aanmerking komen, voor:

• Apparatuur en uitrusting die je gebruikt voor het project.
• Gebouwen en gronden die je gebruikt voor het project. Gebruik je de investering ook nog na afronding van het project? Dan krijg je alleen subsidie voor het gebruik gedurende de looptijd van het project (afschrijvingskosten voor die periode).

Loonkosten/personeelskosten

Voor personeel dat meewerkt aan het project reken je de kosten op een van drie manieren:

• Integrale kostensystematiek (IKS).
• Loonkosten plus vaste-opslag-systematiek: hierbij geldt een opslag van 50% op de directe loonkosten.
• Vast uurtarief: € 60 per uur. Dit gebruik je als iemand aan het project werkt maar niet in loondienst is en niet onder kosten derden valt.

Beheermaatregelen en -activiteiten

Voor de maatregelen die je uitvoert op of grenzend aan landbouwgrond krijg je een beheervergoeding per hectare. Deze wordt berekend op dezelfde manier als bij het Agrarisch Natuur- en Landschapsbeheer (ANLb), volgens het Nationaal Strategisch Plan van het GLB. Enkele voorbeelden van tarieven per activiteit:

• Geen landbouwkundige bewerkingen in de rustperiode: € 3.214,48 per ha op grasland, € 330,10 per ha op bouwland.
• Grasland vanaf 1 maart niet maaien vóór de rustperiode: € 2.707,68 per ha.
• Land geïnundeerd (volledig drassig): € 3.214,48 per ha op grasland.
• Actief zoeken naar nesten en deze beschermen: € 3.360,03 per ha op grasland, € 711,58 per ha op bouwland.
• Vaste mest of bodemverbeteraars opgebracht: € 184,80 per ha.
• Geen chemische onkruidbestrijding op een minimumpercentage van de oppervlakte: € 88,10 per ha op grasland, € 131,60 per ha op bouwland.
• Verplichte beweiding met minimale en maximale veebezetting: € 2.599,08 per ha.
• Minimaal een bepaald percentage van de oppervlakte met specifiek gewas of gewasresten: € 3.888,32 per ha in regio 1 (zand), € 5.301,00 per ha in regio 2 (klei).
• Handhaven verschijningsvorm landschapselement: € 4.579,00 per ha.
• Gewas minimaal 1 keer per jaar maaien en afvoeren: € 3.214,48 per ha op grasland; op bouwland € 2.136,79 per ha in regio 1 en € 3.962,85 per ha in regio 2.
• Waterpeil verhogen ten opzichte van polderpeil: € 283,69 per ha.
• Niet kerende grondbewerking: grasland € 91,00 per ha, bouwland € 234,00 per ha in regio 1 en € 295,00 per ha in regio 2.
• Afweermaatregelen tegen predatoren: € 24.411,11 per ha. De volledige tabel met alle activiteiten en tarieven staat in de bijlagen "NSP Grondslagen Vergoedingen Beheer" en "Maatregelen (veldactiviteiten) en beheervergoeding". Wil je een andere vergoeding aanvragen dan het maximum? Dat kan, dan geef je dat bedrag zelf op in de begroting.

Kosten van het proefproject

Dit zijn kosten voor de voorbereiding (plan van aanpak opstellen, locatie voorbereiden) en de uitvoering van het proefproject: arbeidskosten van eigen deelnemers en inhuur van andere partijen, onderzoek, controle en meting (monitoring, effectmetingen, analyse), en het vastleggen en bespreken van evaluaties en uitkomsten met deelnemers en andere partijen.

Kosten voor kennisdeling

Denk aan het organiseren van opleidingen, workshops, conferenties, coaching, demonstraties en voorlichtingen; het ontwikkelen van een webpagina; het ontwikkelen en verspreiden van communicatiemiddelen zoals een nieuwsbrief, podcast of video; het organiseren van kennisbijeenkomsten; en het openbaar maken van resultaten en inzichten. Doe je een investering die nodig is om je proefproject beter te demonstreren? Dan kun je hiervoor ook subsidie krijgen. Gebruik je deze investering na afronding van het project nog verder, dan krijg je alleen subsidie voor het gebruik tijdens de looptijd (afschrijvingskosten).

Wat niet in aanmerking komt

Neem je subsidie mee als landbouwbedrijf, maar heb je ook gewone landbouwactiviteiten? Dan mag je de subsidie niet gebruiken voor de productie, verwerking of verkoop van landbouwproducten. Kosten die bij je landbouwactiviteiten horen (in plaats van bij het natuurbeheerproject) geef je niet op. Neemt een nationale of decentrale overheid (provincie, gemeente, waterschap) deel aan het samenwerkingsverband? Die krijgt zelf geen subsidie voor de eigen kosten.

Belangrijke bedragen en percentages:

• Subsidie per samenwerkingsverband: minimaal € 1.000.000, maximaal € 5.000.000. Je kunt wel meer aanvragen, maar na beoordeling geldt dit maximum.
• Subsidiepercentage: 100% van de subsidiabele kosten.
• Niet-productieve investeringen door een klein tot middelgroot landbouwbedrijf: maximaal € 500.000 subsidie.
• Niet-productieve investeringen door een onderzoeksorganisatie: 100% van de kosten die in aanmerking komen.
• Aangekochte grond: subsidie voor maximaal 10% van de totaalkosten.
• Subsidieplafond (totaal budget) voor deze openstelling: € 30.000.000. Dit was eerst € 20.000.000 en is verhoogd naar € 30.000.000.
• Vast uurtarief voor loonkosten (als iemand niet in loondienst is en niet onder kosten derden valt): € 60 per uur.
• Bij de loonkosten-plus-vaste-opslag-systematiek geldt een opslag van 50% op de directe loonkosten.

Het loket meldt dat er bij een vorige ronde 14 aanvragen zijn ontvangen: 9 in categorie 1 (samen € 26.692.715) en 5 in categorie 2 (samen € 16.637.849).

De beheervergoedingen (voor beheermaatregelen en -activiteiten) hebben elk hun eigen tarief per hectare, met verschillen tussen grasland en bouwland en tussen regio 1 (zand) en regio 2 (klei). Zie de sectie "Waarvoor krijg je subsidie" voor de volledige tarieventabel.

Het geld wordt verdeeld op basis van de score die je project krijgt van de beoordelingscommissie, niet op volgorde van binnenkomst. Projecten met de hoogste score krijgen als eerste budget toegewezen, totdat het plafond van € 30.000.000 is bereikt.

Stap 1: Kom ik in aanmerking?

Controleer of je samenwerkingsverband en je project voldoen aan de voorwaarden (zie de sectie "Kom ik in aanmerking?").

Stap 2: Aanvraag voorbereiden

Zorg dat je minimaal niveau 3 met machtiging RVO diensten op niveau eH3 hebt, dit heb je nodig om in te loggen bij Mijn RVO. Vul daarnaast de verplichte bijlagen in:

• Samenwerkingsovereenkomst: verplicht format ("Format Samenwerkingsovereenkomst Pilots ANb"). Hierin staan onder meer naam en grootte van elke deelnemer, postadres, e-mailadres, telefoonnummer en of de deelnemer btw kan verrekenen, plus de verdeling van taken, bevoegdheden en verantwoordelijkheden. De overeenkomst wordt ondertekend door de penvoerder en door elke deelnemer (met naam, functie, plaats en datum).
• Kaart met locatie van je project.
• Projectplan.
• Begroting: verplicht format ("Format Projectbegroting Pilots ANb", versie 2). Hierin vul je per deelnemer de kosten in, met onderscheid tussen loonkosten, niet-productieve investeringen, kosten voor beheermaatregelen en overige kosten. Je neemt de totale projectkosten uit het tabblad "Totaalbegroting" over in het aanvraagformulier.
• Verklaring en beslisschema geen onderneming in moeilijkheden: elke deelnemer doorloopt eerst het beslisschema, en vult op basis van de uitkomst de verklaring in. Deze stuur je mee met de aanvraag.

Stap 3: Aanvraag doen

Je doet je aanvraag in Mijn RVO, binnen de openstellingsperiode van 29 april 2026 09:00 tot 3 juni 2026 17:00.

Stap 4: Project starten

Je start je project binnen 3 maanden nadat je de beslissing op je aanvraag hebt ontvangen.

Stap 5: Tussenrapportage sturen

Je dient elk jaar een tussenrapportage in en geeft in de geo-applicatie aan waar (op welke percelen) je je project uitvoert.

Stap 6: Vaststelling aanvragen

Heb je je project uitgevoerd? Dan vraag je binnen 13 weken de vaststelling van je subsidie aan.

Overzicht van de verplichte documenten en wie ze ondertekent

• Samenwerkingsovereenkomst: ondertekend door de penvoerder en alle deelnemers.
• Projectplan: geen aparte ondertekeningseis.
• Locatiekaart: geen aparte ondertekeningseis.
• Begroting: geen aparte ondertekeningseis, wel per deelnemer ingevuld.
• Verklaring geen onderneming in moeilijkheden: door elke deelnemer afzonderlijk ingevuld op basis van het beslisschema.

Let op: aanvragen is op dit moment niet mogelijk. De hierboven genoemde periode (29 april 2026 tot 3 juni 2026) is de aanvraagperiode.</tekst> </invoke>

Beoordeling en beslistermijn

Komt je aanvraag compleet binnen? Dan beoordeelt een onafhankelijke beoordelingscommissie je project op de vier selectiecriteria (effectiviteit, haalbaarheid, efficiëntie, mate van innovatie). Je ontvangt de beslissing binnen 13 weken na de sluitingsdatum van de aanvraagperiode (3 juni 2026). Het beschikbare budget van € 30.000.000 wordt verdeeld onder de aanvragers die het hoogst scoren op de criteria; het gaat dus niet op volgorde van binnenkomst.

Bevoorschotting

Bij de begroting kun je aangeven of je voorschotten wilt op basis van een mijlpalenplanning, of dat je liever lineaire bevoorschotting wilt (voorschotten in gelijke delen verspreid over de looptijd van het project). Vul je een mijlpalenplanning in, dan geef je per mijlpaal een toelichting, een startdatum en een einddatum op.

Verplichtingen tijdens de looptijd

• Je start het project binnen 3 maanden na de beslissing over de subsidie.
• Je houdt het samenwerkingsverband in stand totdat het project is afgerond.
• Je stuurt jaarlijks een tussenrapportage, uiterlijk een jaar na de beslissing, en in het 2e jaar opnieuw als het project 3 jaar loopt. Hierin zet je: een overzicht van uitgevoerde activiteiten, waar (op welke percelen) je het project uitvoert via de geo-applicatie, de resultaten van die activiteiten, hoe je kennis deelt, en wie de betrokken partijen zijn.
• Je rondt het project uiterlijk 3 jaar na de beslissing af. Lukt dit toch niet, dan kun je uitstel aanvragen bij RVO.
• Wijzigt er iets in je situatie tijdens de looptijd? Meld dit zo snel mogelijk. Een aantal wijzigingen moet je altijd melden, zoals schuldsanering of faillissement waardoor je niet aan je verplichtingen kunt voldoen, of als de looptijd langer dan 3 jaar wordt. Bij twijfel neem je eerst telefonisch contact op met RVO.

Vaststelling en uitbetaling

Na afronding van het project vraag je binnen 13 weken de vaststelling van je subsidie aan. Je stuurt hierbij mee:

• Het eindverslag, met dezelfde informatie als in de tussenrapportages.
• Een verklaring over andere inkomsten waarmee je het project financiert.
• Een controleverklaring van een accountant of accountant-administratieconsulent. Deze accountantsverklaring is alleen verplicht als je meer dan € 125.000 subsidie krijgt (per deelnemer).

Na afronding

Je houdt de resultaten en de voorlichting over je project nog 5 jaar na afronding openbaar via een digitaal platform, zoals een website.

Bij afwijzing

Keurt RVO je aanvraag af, dan staat de reden in de besluitbrief. Heb je vragen, dan kun je contact opnemen via het contactformulier. Ben je het niet eens met het besluit, dan kun je binnen 6 weken na de datum op de besluitbrief bezwaar maken.