Omschakeling PAS-melders naar een niet-agrarisch bedrijf

Je krijgt 100% van de subsidiabele kosten vergoed, met een maximum van € 300.000 per aanvraag. Het totale budget voor de regeling is € 3.000.000 voor de periode 2025 tot en met 2028. Aanvragen worden op volgorde van binnenkomst van complete dossiers behandeld, totdat dit budget op is.

De belangrijkste voorwaarde is dat de omschakeling zelf geen stikstofdepositie mag veroorzaken op een Natura 2000-gebied; dit moet je aantonen met een AERIUS-berekening. Ook moet je activiteiten planologisch passen en, als dat nodig is, de juiste omgevingsvergunning krijgen. Subsidie en vergunning zijn overigens gescheiden trajecten: subsidie krijgen betekent niet dat je ook automatisch een vergunning krijgt.

Je vraagt aan via het digitale aanvraagformulier van de provincie Overijssel, met eHerkenning (niveau EH3). Bij de aanvraag lever je onder meer een projectplan, een verplicht begrotingsformat, een onderbouwing van je referentiesituatie, de AERIUS-berekening en offertes aan. Je kunt aanvragen tot uiterlijk 1 juli 2028, 17.00 uur, of eerder als het budget op is. De behandeltermijn is maximaal 13 weken na een complete aanvraag.

Knock-out eisen waar je op afvalt:

• De omschakeling veroorzaakt geen stikstofdepositie op een Natura 2000-gebied. Dit moet je aantonen met een berekening uit de meest recente versie van de AERIUS-calculator. Kun je dit niet aantonen, dan wordt geen subsidie toegekend.
• De activiteiten moeten worden uitgevoerd in de provincie Overijssel.
• De activiteiten moeten voor 31 december 2030 zijn uitgevoerd.
• De activiteiten na omschakeling moeten planologisch zijn toegestaan of toegestaan worden.
• Als er een omgevingsvergunning nodig is voor de omschakeling en de activiteiten na omschakeling, moet jij die als aanvrager verkrijgen.
• Als een milieueffectbeoordeling verplicht is, moet die beoordeling al zijn uitgevoerd en de vergunning voor de activiteiten al zijn verleend, en dat moet allemaal vóór de datum van je subsidieaanvraag. Is dat niet op orde, dan wordt de subsidie niet verleend.

Belangrijk: door de uitspraken van de Raad van State (december 2024) kun je een PAS-melding niet meer legaliseren via intern salderen, ook al voldeed je aan het additionaliteitsvereiste niet. Deze regeling is daarom aangepast en stelt als eis dat de omschakeling zelf geen stikstofdepositie mag veroorzaken.

Ook val je af, of wordt de subsidie niet verleend, als:

• je voor dezelfde kosten al een andere vergoeding of subsidie hebt ontvangen;
• je de vrijkomende stikstofdepositie (N-depositie) via extern salderen geheel of gedeeltelijk beschikbaar stelt of hebt gesteld voor andere activiteiten, met het oog op een daarvoor aangevraagde of nog aan te vragen natuurvergunning.

Let op de kostendatum: alleen kosten die je maakt ná indiening van je subsidieaanvraag komen in aanmerking. Kosten van vóór de aanvraag vallen dus buiten de regeling.

De regeling valt onder de Algemene de-minimisverordening. Dit betekent dat er een maximum zit aan de totale steun die je als onderneming over een bepaalde periode mag ontvangen; overschrijd je dat plafond met andere de-minimissteun, dan kan dat gevolgen hebben voor wat je hier nog kunt krijgen.

Schakel je gedeeltelijk om naar een niet-agrarische activiteit, dan moet je een gescheiden financiële administratie voeren tussen de agrarische en niet-agrarische activiteiten. De subsidie mag niet ten goede komen aan de agrarische activiteiten.

Vergunningen zijn een apart traject: krijg je subsidie, dan betekent dat niet automatisch dat je ook een vergunning krijgt. Vooral de Natuurvergunning Stikstof is door recente uitspraken van de Raad van State moeilijk te verkrijgen. Onderzoek dus eerst welke vergunningen je nodig hebt voordat je grote uitgaven doet.

De volgende kostensoorten komen in aanmerking, elk met eigen regels:

Architecten en adviseurs

De kosten voor het inschakelen van architecten en adviseurs komen in aanmerking, maar alleen als die kosten direct verbonden zijn aan de omschakeling. Voor arbeid van derden geldt een maximumtarief van € 130 per uur, exclusief btw. Reken je meer, dan is dat deel niet subsidiabel.

Aanleg van nutsvoorzieningen

De kosten voor het aanleggen van nutsvoorzieningen (denk aan gas, water, elektra en dergelijke aansluitingen die nodig zijn voor de nieuwe, niet-agrarische activiteit) zijn subsidiabel.

Aanschaf van bouwmaterialen

De kosten voor het aanschaffen van bouwmaterialen die je nodig hebt voor de omschakeling komen in aanmerking.

Huur en gebruik van machines

De huurkosten van machines die je gebruikt voor de aanpassing, en de onkosten die het gebruik van die machines met zich meebrengt, zijn subsidiabel.

Overige omschakelingskosten

Ook andere kosten die verband houden met de omschakeling komen in aanmerking, zoals meubilair en kantoorbenodigdheden.

Wat niet in aanmerking komt

• Kosten die je hebt gemaakt vóór indiening van je subsidieaanvraag zijn niet subsidiabel, ook niet als ze verder aan alle eisen voldoen.
• Kosten van arbeid van derden boven € 130 per uur (exclusief btw) zijn niet subsidiabel voor het deel boven dat tarief.
• Kosten waarvoor je al een andere vergoeding of subsidie hebt ontvangen, komen niet nogmaals in aanmerking via deze regeling.
• Eigen kosten of interne uren komen niet in aanmerking; alleen kosten van derden zijn subsidiabel.

Alle kostenposten samen mogen bij subsidieverlening niet leiden tot een uitbetaling boven de € 300.000 per aanvraag, en de subsidie bedraagt 100% van de kosten die voor subsidie in aanmerking komen. Je onderbouwt je kosten met offertes waaruit de subsidiabele kosten blijken, en met een begroting en dekkingsplan volgens het verplichte begrotingsformat.

Let op dat als een milieueffectbeoordeling verplicht is voor jouw omschakeling, die beoordeling en de bijbehorende vergunning al vóór je aanvraagdatum afgerond en verleend moeten zijn. Kosten die je zou maken zonder dat dit op orde is, lopen het risico dat de subsidie voor de hele omschakeling niet wordt verleend.

Er is geen staffel of glijdende schaal: je krijgt dus in principe je volledige subsidiabele kostenpost vergoed, tot dat maximum van € 300.000. Kom je met je subsidiabele kosten boven dit bedrag, dan betaal je het meerdere zelf.

Het totale budget voor deze regeling (subsidieplafond) is € 3.000.000 voor de jaren 2025 en 2028 samen. Dit is een hard plafond: is het budget op, dan kun je geen subsidie meer krijgen, ook niet als je aan alle voorwaarden voldoet en nog voor de deadline van 1 juli 2028 aanvraagt.

Aanvragen worden op volgorde van ontvangst van complete aanvragen afgehandeld, totdat het budget bereikt is. Wie het eerst een compleet dossier indient, wordt dus als eerste geholpen. Dit betekent dat vroeg en volledig aanvragen loont: bij een niet-complete aanvraag telt niet de datum van je eerste indiening, maar de datum waarop de laatste ontbrekende bijlage binnen is.

Let op twee zaken die het bedrag dat je daadwerkelijk krijgt kunnen beperken:

• Alleen kosten gemaakt ná indiening van je aanvraag zijn subsidiabel. Kosten van vóór de aanvraag tellen niet mee in de berekening van je subsidiabele kosten.
• De kosten van arbeid van derden (bijvoorbeeld architecten en adviseurs) zijn subsidiabel tot een maximum van € 130 per uur, exclusief btw. Reken je een hoger uurtarief, dan komt het deel boven € 130 per uur niet in aanmerking.

Heb je voor dezelfde kosten al een andere vergoeding of subsidie ontvangen, dan wordt voor die kosten geen subsidie via deze regeling verleend, dus ook geen dubbele dekking.

Stap 1: voorbereiden en vergunningen checken

Voordat je iets indient, is het slim om eerst te onderzoeken welke vergunningen je nodig hebt, met name of er een Natuurvergunning Stikstof nodig is. Dat traject loopt los van de subsidieaanvraag en kan lastig zijn door recente uitspraken van de Raad van State. Voor gemeentelijke vergunningen kijk je bij je gemeente, voor provinciale vergunningen op het Overijssel Loket.

Stap 2: bijlagen voorbereiden

Het loket raadt aan om de bijlagen eerst in te vullen en op te slaan, en ze daarna te uploaden bij het aanvraagformulier. Verplicht zijn:

• Een projectplan, inclusief tijdsplanning. Geen apart format verplicht, maar wel inhoudelijk verplicht als bijlage.
• Een begroting en dekkingsplan. Hiervoor moet je verplicht het beschikbaar gestelde begrotingsformat "Omschakeling PAS-melders naar een niet-agrarisch bedrijf" gebruiken.
• Een onderbouwde opgave van de referentiesituatie van het gemelde PAS-project, inclusief milieu- en natuurtoestemmingen en bijbehorende bescheiden.
• Een berekening uit de meest recente versie van de AERIUS-calculator, waaruit blijkt dat de omschakeling en de activiteiten na omschakeling niet leiden tot stikstofdepositie op een Natura 2000-gebied.
• Offerte(s) waaruit de subsidiabele kosten blijken.
• Verleningsbrieven, als je organisatie de afgelopen 3 jaar (geen belastingjaren) de-minimissteun heeft ontvangen. Dit geldt alleen als je die steun niet van de provincie zelf hebt gehad.
• Een bewijs van bankrekening, als je niet eerder subsidie van de provincie hebt ontvangen of als je rekeningnummer is gewijzigd. Bijvoorbeeld een kopie van een bankafschrift of een schermprint bij telebankieren, met naam en rekeningnummer zichtbaar. Geen kopie van je bankpas meesturen.
• Een machtigingsverklaring, ondertekend door de aanvrager, als je als gemachtigde aanvraagt en inlogt met je eigen eHerkenningsmiddel (dus zonder ketenmachtiging). Hiervoor is een voorbeeldformat "Machtiging" beschikbaar.

Stap 3: indienen

Je dient de aanvraag met alle bijlagen digitaal in via het aanvraagformulier op de productpagina. Dit kan tot uiterlijk 1 juli 2028, 17.00 uur, of eerder als het subsidieplafond van € 3.000.000 al is bereikt.

Stap 4: compleetheidstoets

De provincie controleert of je aanvraag compleet is. Compleet betekent dat alle gevraagde bijlagen zijn ontvangen. Ontbreekt er iets, dan vraagt de provincie om een aanvulling. Stuur je bijlagen na, dan wordt je aanvraag pas in behandeling genomen op het moment dat de nagestuurde bijlagen binnen zijn. Complete aanvragen gaan voor en worden direct in behandeling genomen.

Let op: omdat aanvragen op volgorde van ontvangst van complete dossiers worden afgehandeld totdat het budget op is, bepaalt de datum van je laatste (nagestuurde) bijlage je positie in de rij, niet de datum van je eerste indiening. Zorg dus dat je dossier in één keer compleet is.

Aanvragen worden behandeld op volgorde van ontvangst van complete aanvragen. De provincie verleent subsidies totdat het beschikbare budget van € 3.000.000 is bereikt. Is een aanvraag niet compleet, dan vraagt de provincie om aanvulling; pas als de nagestuurde bijlagen binnen zijn, wordt de aanvraag in behandeling genomen. Complete aanvragen gaan voor en worden direct behandeld, dus onvolledige aanvragen kunnen achteraan in de rij komen te staan terwijl het budget intussen wordt uitgeput door andere, wel complete aanvragen.

Voor die details verwijst het loket naar het Uitvoeringsbesluit subsidies Overijssel 2022, hoofdstuk 1 en paragraaf 4.36, en naar de Algemene Subsidieverordening Overijssel 2005 en de Algemene wet bestuursrecht (titel 4.2 subsidies). Check die stukken voor de exacte gang van zaken rond bevoorschotting en vaststelling.

Wat wel vaststaat als verplichting tijdens en na de looptijd:

• De activiteiten moeten voor 31 december 2030 zijn uitgevoerd.
• Je bent zelf verantwoordelijk voor het verkrijgen van de juiste vergunningen; subsidieverlening geeft geen garantie op vergunningverlening. Subsidie en vergunning zijn twee gescheiden procedures met eigen regels.
• Bij een gedeeltelijke omschakeling voer je een gescheiden financiële administratie tussen de agrarische en niet-agrarische activiteiten, en de subsidie mag niet ten goede komen aan de agrarische activiteiten.
• De regeling valt onder de Algemene de-minimisverordening, wat gevolgen kan hebben voor eventuele andere de-minimissteun die je ontvangt.

Voor de verwerking van je gegevens geldt dat de provincie persoonsgegevens gebruikt om je aanvraag te beoordelen, met je te communiceren tijdens de behandeling, te controleren of de subsidie doelmatig en rechtmatig is verstrekt, managementrapportages te maken en evaluatie- en klanttevredenheidsonderzoek te doen. Gegevens worden niet langer bewaard dan wettelijk verplicht volgens de Archiefwet.