Openstellingsbesluit 2023 Paragraaf 8: Samenwerking voor plattelandsontwikkeling LEADER - kosten voor het beheer, de monitoring en de evaluatie van de LOS en de dynamisering ervan

De doelgroep verschilt per paragraaf. De meeste interventies zijn bedoeld voor actieve landbouwers, maar bij sommige paragrafen kunnen ook waterschappen, gemeenten, plattelandsbewoners, samenwerkingsverbanden en natuur- en landschapsorganisaties aanvragen. Enkele interventies zijn specifiek voor jonge boeren.

Wat je krijgt, verschilt sterk per paragraaf: bij LEADER-projecten bijvoorbeeld 55% van de subsidiabele kosten met een minimum en maximum projectbedrag, bij innovatieprojecten (EIP) een subsidie tussen € 50.000 en € 500.000 afhankelijk van het type project. Voor de meeste andere paragrafen werkt de provincie met een investeringslijst die aangeeft voor welke concrete investeringen subsidie mogelijk is.

Aanvragen verloopt altijd via Stimulus Programmamanagement, de uitvoeringsorganisatie die door de provincies Noord-Brabant, Gelderland en Limburg is aangewezen. Dit gaat digitaal via het GLB-webportal (glb-webportal.nl). Per paragraaf gelden een eigen openstellingsperiode, een eigen aanvraagformulier en eigen verplichte formats en bijlagen, te vinden op de site van Stimulus onder "projectaanvraag".

Momenteel staan open: niet-productieve investeringen op landbouwbedrijven (paragraaf 3), samenwerking voor innovatie EIP (paragraaf 5), samenwerking integrale gebiedsontwikkeling (paragraaf 6), LEADER-uitvoeringsprojecten in de gebieden Weerterland en Zuid-Limburg (paragraaf 7), en kennis en informatie (paragraaf 10). Andere paragrafen zijn gesloten of nog niet geopend. Voor vragen kun je bij Stimulus terecht via glb@stimulus.nl of 040-237 59 04.

Op dit moment zijn open voor aanvragen: paragraaf 3 (niet-productieve investeringen op landbouwbedrijven), paragraaf 5 (samenwerking voor innovatie, EIP), paragraaf 6 (samenwerking integrale gebiedsontwikkeling), paragraaf 7 (LEADER, uitvoering projecten LOS, met aparte openstellingen voor de gebieden Weerterland en Zuid-Limburg) en paragraaf 10 (kennis en informatie). Andere paragrafen zijn gesloten of nog niet open.

Voor paragraaf 7 (LEADER Weerterland en Zuid-Limburg) geldt concreet:

• Je project moet passen binnen de door Gedeputeerde Staten goedgekeurde Lokale Ontwikkelingsstrategie (LOS) van het betreffende gebied en moet zijn geselecteerd door de Lokale Actiegroep (LAG) van dat gebied. Zonder deze selectie door de LAG kom je niet in aanmerking.
• Voor Weerterland geldt het gebied binnen de gemeentegrenzen van Weert, Nederweert en Leudal, met uitzondering van de stad Weert zelf.
• Subsidie kan worden verstrekt aan rechtspersonen, natuurlijke personen en samenwerkingsverbanden van deze partijen.
• Een cofinancieringsverklaring van gemeente of waterschap is een verplichte bijlage: zonder die verklaring is je aanvraag niet compleet.
• Je aanvraag moet binnen de openstellingsperiode zijn ingediend (voor Weerterland en Zuid-Limburg: vanaf 19 maart 2024 tot en met 3 januari 2028). Een aanvraag buiten deze periode wordt afgewezen.
• De totale subsidiabele projectkosten moeten minimaal € 15.000 (Weerterland) of € 20.000 (Zuid-Limburg) bedragen. Onder dit bedrag kom je niet in aanmerking.

Voor paragraaf 5 (EIP-innovatie, openstelling 2025) geldt onder meer:

• Aan een samenwerkingsverband voor het reguliere type project moet minimaal één landbouwer deelnemen.
• Voor projecten die specifiek inzetten op experimenteerlocaties moet daarnaast minimaal één onderzoeksorganisatie of kennisinstelling participeren.
• Aanvragen die minder dan 36 van de 60 punten scoren op de beoordelingscriteria worden afgewezen.
• Aanvragen buiten de periode 15 augustus 2025 tot en met 1 oktober 2025 worden afgewezen.

LEADER Weerterland en Zuid-Limburg

Subsidiabele kosten:

• Legeskosten komen voor subsidie in aanmerking.
• Kosten voor het voorbereiden, opstellen of indienen van de subsidieaanvraag komen in aanmerking. Voor Weerterland geldt: deze kosten zijn alleen subsidiabel als de handelingen zijn verricht (en eventuele opdrachten zijn verleend) uiterlijk één jaar voordat de aanvraag is ingediend. Voor Zuid-Limburg geldt een kortere termijn: uiterlijk een half jaar voordat de aanvraag is ingediend.
• Bijdragen in natura in de vorm van onbetaalde arbeid van vrijwilligers zijn subsidiabel tegen een tarief van € 22 per uur, in beide gebieden. Voorwaarde: de werkelijke arbeidstijd moet gecontroleerd kunnen worden via een urenregistratie. Let op: vrijwilligersuren die gemaakt zijn voor de voorbereiding van de aanvraag zelf zijn nooit subsidiabel, ook niet tegen dit tarief.
• Bij de berekening van subsidiabele kosten op grond van artikel 1.9a of 1.9c van de Verordening is in beide openstellingen alleen de berekenwijze onder "a" toegestaan; de berekenwijze onder "b" is uitgesloten.

Niet-subsidiabele kosten (voor beide LEADER-gebieden):

• Kosten van de reguliere exploitatie van een al bestaande activiteit of al bestaand evenement.
• Kosten van een project gericht op reguliere activiteiten zoals onderhoud, vaste lasten en exploitatiekosten.
• Kosten voor de huur van onroerend goed.

EIP-innovatie (paragraaf 5, openstelling 2025)

Subsidiabele kosten bestaan uit twee categorieën:

• Operationele kosten van het samenwerkingsverband: dit zijn kosten die te maken hebben met de uitvoering van het project, zoals onderzoek, verbruikskosten tijdens de projectperiode (bijvoorbeeld brandstof), het ontwikkelen van prototypes of modellen, arbeidskosten voor uitvoering en kennisverspreiding, en kosten voor periodiek overleg en een projectcoördinator. Operationele kosten worden voor 100% gesubsidieerd.
• Investeringen in bedrijfsmiddelen: vaste activa die tot het ondernemingsvermogen behoren en langere tijd aan het landbouwbedrijf gebonden zijn, zoals machines, inventaris of software. Het gaat hierbij om bedrijfsmiddelen die de deelnemende landbouwer zelf aanschaft. Deze investeringen worden voor 40% gesubsidieerd. Bij de aanvraag moet je aangeven voor welk percentage de investering voor het EIP-project wordt ingezet en voor welk deel voor de reguliere bedrijfsvoering; het subsidiabele bedrag hangt af van de afschrijving toegerekend naar de projectduur en van het aandeel reguliere bedrijfsvoering.

Voor de berekening van de kosten kun je kiezen tussen werkelijke kosten (artikel 1.9a van de Verordening) of de vereenvoudigde kostenoptie voor arbeidskosten (artikel 1.9b van de Verordening). Bij de laatste optie hoef je alleen de overige kosten te verantwoorden met facturen en betaalbewijzen. Deze keuze maak je bij de aanvraag en kun je daarna niet meer wijzigen. Let op: als je gebruikmaakt van artikel 1.9a, zijn de tarieven onder artikel 1.9a, eerste lid onder b, van de Verordening niet van toepassing.

Belangrijk voor de timing van kosten bij EIP: kosten zijn alleen subsidiabel als ze zijn gemaakt ná het indienen van de aanvraag. Het ondertekenen van een offerte vóór de datum van indiening wordt gezien als start van de uitvoering, wat niet is toegestaan. Kosten van vóór de aanvraag komen dus niet in aanmerking. Je mag na het indienen van de aanvraag al beginnen (op eigen risico, want de beschikking geeft pas zekerheid).

Overige paragrafen (3, 6, 10 en gesloten paragrafen)

Voor niet-productieve investeringen op landbouwbedrijven (paragraaf 3) werkt de provincie met een investeringslijst waarop staat voor welke concrete maatregelen (zoals herstel en aanleg van heggen, hagen, bosjes, struweelranden, natuurvriendelijke oevers, waterlopen en bomen) subsidie mogelijk is.

Voor de (inmiddels gesloten) paragrafen 1 en 2, productieve investeringen voor bedrijfsmodernisering en productieve investeringen groen-blauw en dierenwelzijn, werd ook gewerkt met een investeringslijst die aangaf voor welke investeringen subsidie kon worden aangevraagd.

LEADER Weerterland (paragraaf 7)

• De subsidie bedraagt 55% van de totale subsidiabele kosten.
• De totale subsidiabele projectkosten bedragen minimaal € 15.000 en maximaal € 200.000 per project.
• De subsidie bedraagt maximaal € 110.000 per aanvraag.
• Er worden geen subsidies verstrekt lager dan € 8.250.
• Bij wijze van uitzondering kan de LAG het maximum verhogen tot € 200.000 voor gemeentegrensoverschrijdende projecten met bijzondere toegevoegde waarde, waarbij de LAG minimaal 46 punten toekent.
• De 55% subsidie bestaat uit EU-, provinciale en gemeentelijke/waterschapsmiddelen. Je regelt zelf een verplichte cofinanciering door gemeente of waterschap van 12% van de totale projectkosten. De resterende 45% financier je privaat.
• Het subsidieplafond voor deze openstelling is € 1.525.712.

LEADER Zuid-Limburg (paragraaf 7)

• Ook hier 55% van de subsidiabele kosten.
• Projectkosten minimaal € 20.000 en maximaal € 250.000 per project.
• Subsidie maximaal € 137.500 per aanvraag.
• Geen subsidies lager dan € 11.000.
• Uitzondering: verhoging tot maximaal € 200.000 voor gemeentegrensoverschrijdende projecten met bijzondere toegevoegde waarde en een LAG-score van minimaal 54 punten.
• Verplichte cofinanciering door gemeente of waterschap: 12% van de totale projectkosten, resterende 45% privaat.
• Subsidieplafond: € 2.812.767,59.

EIP-innovatie paragraaf 5 (openstelling 2025)

• Voor gewone innovatieve samenwerkingsprojecten: minimaal € 50.000 en maximaal € 250.000.
• Voor projecten die specifiek inzetten op experimenteerlocaties voor de agrarische sector: minimaal € 50.000 en maximaal € 500.000.
• Operationele kosten worden voor 100% gesubsidieerd.
• Investeringen in bedrijfsmiddelen worden voor 40% gesubsidieerd.
• Subsidieplafond: € 2.033.082 voor reguliere projecten en € 2.033.082 voor projecten met experimenteerlocaties.

Historisch (gesloten): productieve investeringen jonge boeren

• Jonge boeren kregen een top-up van 15%, waardoor het maximale subsidiepercentage voor jonge boeren 55% was in plaats van 40%.
• Bij reguliere productieve investeringen (paragraaf 2) gold een maximaal subsidiepercentage van 40%.

Voor LEADER Weerterland en Zuid-Limburg (paragraaf 7)

• Meld je aan bij de LAG. Wil je een LEADER-subsidie aanvragen, dan meld je je eerst bij de secretaris van de betreffende Lokale Actiegroep (voor Weerterland: secretaris@leaderweerterland.nl, voor Zuid-Limburg: secretaris@leaderzuidlimburg.nl). De LAG beoordeelt of je project past binnen de LOS en selecteert het project op basis van het reglement uit hoofdstuk 7.1 van de LOS. Zonder deze selectie kun je geen subsidie aanvragen.
• Dien de aanvraag in via het webportal van Stimulus. Dit kan uitsluitend digitaal, binnen de openstellingsperiode (19 maart 2024, 9.00 uur, tot en met 3 januari 2028, 17.00 uur). Stimulus werkt met een verplicht format projectaanvraag, waarvan een modelprojectplan onderdeel is.
• Voeg de verplichte bijlagen toe. Verplicht is een cofinancieringsverklaring van gemeente of waterschap: hierin leggen gemeente of waterschap vast dat zij de verplichte cofinanciering (12% van de totale projectkosten) op zich nemen.
• Stimulus voert de EU-conformiteitstoets uit nadat de LAG het project heeft goedgekeurd en de aanvraag is ingediend.

Voor EIP-innovatie (paragraaf 5, openstelling 2025)

• Dien de aanvraag in via het webportal van Stimulus. Dit kan uitsluitend binnen de tenderperiode van 15 augustus 2025, 9.00 uur, tot en met 1 oktober 2025, 17.00 uur. Op de sluitingsdatum moet alle informatie, inclusief alle verplichte en van toepassing zijnde bijlagen, binnen zijn. Na sluiting is aanvullen niet meer mogelijk.
• Maak in de aanvraag een aantal verplichte keuzes en onderbouwingen:
• Kies hoe je de subsidiabele kosten berekent: werkelijke kosten (artikel 1.9a) of de vereenvoudigde kostenoptie voor arbeidskosten (artikel 1.9b). Deze keuze kun je later niet meer wijzigen.
• Als je bedrijfsmiddelen als kosten opvoert, geef aan voor welk percentage het bedrijfsmiddel wordt ingezet voor het project en voor welk deel voor de reguliere bedrijfsvoering.
• Beschrijf gemotiveerd hoe het project bijdraagt aan de zeven relevante thema's en aan de drie actielijnen van het provinciaal landbouwbeleid.
• Vermeld het verwachte aantal personen dat profiteert van advies, opleiding, kennisuitwisseling of deelname aan de EIP-groep.
• Beschrijf de beoogde activiteiten voor kennisverspreiding, met verplichte verspreiding via het Europese EIP-netwerk en het nationale Groen Kennisnet.
• Ontvankelijkheids- en compleetheidstoets. Stimulus (via de adviescommissie) toetst eerst of de aanvraag tijdig en compleet is.
• Inhoudelijke beoordeling door de onafhankelijke adviescommissie op de vier selectiecriteria, waarna rangschikking plaatsvindt.

Voor de overige open paragrafen (3, 6, 10)

Het aanvraagformulier is digitaal beschikbaar via het portaal van Stimulus. De bijbehorende formats vind je op de site van Stimulus onder het kopje "projectaanvraag".

Algemeen

Heb je vragen over het aanvraagproces, dan kun je contact opnemen met Stimulus via glb@stimulus.nl of telefonisch via 040-237 59 04.

Wie beoordeelt

Je aanvraag wordt in alle gevallen verwerkt en beoordeeld door Stimulus Programmamanagement. Bij een tenderprocedure, zoals bij EIP-innovatie (paragraaf 5), zet Stimulus daarvoor een ingestelde, externe, onafhankelijke adviescommissie in die Gedeputeerde Staten adviseert over de rangschikking. Bij LEADER-projecten (paragraaf 7) ligt de inhoudelijke beoordeling en selectie bij de Lokale Actiegroep (LAG) van het betreffende gebied, die daarna via Stimulus een EU-conformiteitstoets laat uitvoeren.

Hoe lang het duurt

Bevoorschotting

Voor zowel LEADER (Weerterland en Zuid-Limburg) als EIP-innovatie geldt: het voorschot bedraagt 50% van het verleende subsidiebedrag en wordt ambtshalve verstrekt, dus zonder dat je daar apart om moet vragen.

Deelbetalingen

Bij EIP-innovatie kun je tijdens de looptijd maximaal twee keer een verzoek tot deelbetaling indienen, vanaf het moment van de subsidiebeschikking. Bij een verzoek tot deelbetaling gelden de verplichtingen rond kennisverspreiding en indicatoren (artikelen 2.5.11 en 2.5.12 van de Verordening).

Verplichtingen tijdens de looptijd

Voor LEADER Weerterland en Zuid-Limburg geldt dat de activiteiten waarvoor subsidie is verstrekt uiterlijk 31 december 2028 moeten zijn afgerond, tenzij de beschikking iets anders bepaalt. Het verzoek tot vaststelling moet dan uiterlijk 1 april 2029 zijn ingediend, via de webportal bij Stimulus.

Voor EIP-innovatie geldt dat alle activiteiten uiterlijk 31 december 2028 moeten hebben plaatsgevonden. Het verzoek om vaststelling moet binnen 13 weken daarna zijn ingediend. Tijdens de looptijd moet je bovendien:

• expliciet kennis delen in relevante netwerken (voor reguliere projecten verplicht, voor projecten met een experimenteerlocatie wordt dit in de eindrapportage getoetst);
• bij voortgangsverslagen, verzoeken tot deelbetaling en vaststelling rapporteren over de realisatie van de indicator rond het aantal personen dat profiteert van advies, opleiding, kennisuitwisseling of deelname aan de EIP-groep;
• er rekening mee houden dat je project in een steekproef terecht kan komen; de verantwoording daarvan komt volledig voor rekening van de aanvrager.

Vaststelling en uitbetaling

Na afronding van de activiteiten dien je een verzoek tot vaststelling in via de webportal bij Stimulus. Op basis daarvan wordt de definitieve subsidie vastgesteld, waarbij het al ontvangen voorschot (en eventuele deelbetalingen) wordt verrekend.