Subsidieregeling Natuurvriendelijk isoleren Fryslân

Een SMP maakt het mogelijk dat een gemeente voor haar hele grondgebied één omgevingsvergunning krijgt voor de flora- en fauna-activiteit. Woningeigenaren die willen isoleren, hoeven dan niet meer zelf onderzoek te laten doen naar beschermde soorten in hun woning: dat is dan al gemeentebreed geregeld.

Alleen gemeenten kunnen deze subsidie aanvragen, niet individuele woningeigenaren of bedrijven. Voor SMP's kun je aanvragen tussen 5 april 2024 en 1 januari 2028. Voor alternatieve verblijfplaatsen loopt de aanvraagperiode tot en met 30 juni 2030. Alle toegekende middelen moeten uiterlijk 31 december 2030 zijn besteed.

Je vraagt aan via het digitale aanvraagformulier op de website van de provincie. Daarbij lever je in elk geval een offerte aan, en afhankelijk van het type aanvraag een projectplan met sluitende begroting (bij een SMP) of een berekening van het benodigde aantal verblijfplaatsen (bij alternatieve verblijfplaatsen). Voor SMP's is in totaal € 3.112.214 beschikbaar, verdeeld over de Friese gemeenten met een vastgesteld maximum per gemeente.

Harde eisen waar je op kunt afvallen:

• Alleen activiteiten vanaf 1 januari 2021. De subsidie kan alleen worden aangevraagd voor activiteiten die op of na die datum zijn gestart. Kosten van eerdere activiteiten komen niet in aanmerking.
• Twee aparte aanvraagperiodes met eigen deadlines. De subsidie voor een SMP kan van 5 april 2024 tot en met 1 januari 2028 worden aangevraagd. De subsidie voor alternatieve verblijfplaatsen kan van 5 april 2024 tot en met 30 juni 2030 worden aangevraagd. Vraag je na deze data aan, dan ben je te laat voor de betreffende activiteit.
• Uiterlijke besteedtermijn. Voor beide activiteiten geldt dat de financiële middelen uiterlijk 31 december 2030 besteed moeten zijn. Als je project daarna nog loopt, valt het buiten de regeling.
• Maximum per gemeente voor SMP's. In de SPUK Versnelling natuurinclusief isoleren is voor SMP's een maximumbedrag per gemeente bepaald. Heeft je gemeente dat bedrag al ontvangen, dan is er voor een nieuwe SMP-aanvraag geen ruimte meer binnen het totaalbudget van € 3.112.214.
• Gebruik van de Handreiking SMP verwacht. De provincie verwacht dat je de Handreiking SMP gebruikt, die hoort bij het Friese beleidskader Natuurvriendelijk isoleren. Werk je hier niet mee, dan loop je risico dat je aanvraag niet aan de eisen voldoet.
• Berekening alternatieve verblijfplaatsen op basis van het beleidskader. Het aantal benodigde alternatieve verblijfplaatsen bepaal je op basis van het Friese beleidskader en/of de landelijke werkwijze natuurvriendelijk isoleren (zodra die van kracht is). Zonder een onderbouwde berekening mist je aanvraag een verplicht document.
• Ecologische gegevens in de NDFF. Ecologische onderzoeksgegevens moet je invoeren in de Nationale Databank Flora en Fauna (NDFF). Doe je dat niet, dan voldoe je niet aan een uitdrukkelijke voorwaarde van het loket.
• Volledige aanvraag met alle bijlagen. Het loket waarschuwt expliciet: vul het aanvraagformulier volledig in en voeg alle benodigde bijlagen toe. Bij een onvolledige aanvraag loop je mogelijk subsidie mis.

Wat niet wordt vergoed (en dus ook geen grond is om een hoger bedrag te verwachten): interne loonkosten, legeskosten en onvoorziene omstandigheden. Dit zijn geen knock-outcriteria voor de aanvraag zelf, maar ze tellen niet mee in de kosten waarvoor je subsidie krijgt.

Voor de subsidie draait het vooral om: bent u een Friese gemeente, valt uw activiteit binnen de juiste periode en startdatum, en is uw aanvraag volledig met de juiste bijlagen.

Kosten voor een SMP

Voor de kosten die samenhangen met een SMP is in totaal € 3.112.214 beschikbaar voor alle Friese gemeenten samen. Binnen de SPUK Versnelling natuurinclusief isoleren is voor de SMP's een maximumbedrag per gemeente vastgesteld. Er geldt geen apart tarief per activiteit binnen het SMP; het gaat om de totale kosten van het opstellen van het SMP, onderbouwd met een sluitende projectbegroting die je bij de aanvraag moet aanleveren.

Bij het opstellen van een SMP horen kosten voor onder andere:

• Veldonderzoek naar beschermde soorten (nulmeting), waaronder literatuuronderzoek en soortgericht veldonderzoek, uitgevoerd door deskundige onderzoekers.
• Het opstellen van de vereiste onderdelen van het SMP: juridische onderbouwing, effectbepaling, mitigatie- en compensatieplan, monitoringsplan en het management- en administratieplan.
• Het invoeren van ecologische onderzoeksgegevens in de Nationale Databank Flora en Fauna (NDFF), wat een verplicht onderdeel is.

De kosten worden als geheel beoordeeld op basis van de projectbegroting die je indient.

Kosten voor alternatieve verblijfplaatsen

Voor deze activiteit geldt dat je het benodigde aantal verblijfplaatsen berekent op basis van het Friese beleidskader Natuurvriendelijk isoleren en/of de landelijke werkwijze natuurvriendelijk isoleren (zodra die van kracht wordt). Deze berekening is een verplicht onderdeel van je aanvraag. Er geldt geen apart tarief per verblijfplaats of per type maatregel; de kosten volgen uit de offerte die je bij de aanvraag aanlevert.

Voor alternatieve verblijfplaatsen kun je denken aan kosten voor:

• Het inbouwen van kasten of voorzieningen als compensatie voor verdwenen verblijfplaatsen, waarbij eerst gekeken wordt of de oorspronkelijke verblijfplaats behouden of gereconstrueerd kan worden voordat een alternatieve voorziening wordt toegepast.
• Bewezen effectieve maatregelen; experimentele of nog niet bewezen maatregelen tellen volgens de Handreiking SMP voor 50% mee als alternatieve maatregel, en alleen als de overige 50% uit bewezen effectieve maatregelen bestaat.
• Monitoring van de effectiviteit van de aangebrachte voorzieningen.

Wat niet subsidiabel is

Drie kostensoorten zijn uitdrukkelijk uitgesloten:

• Interne loonkosten. Kosten van eigen personeel van de gemeente komen niet voor subsidie in aanmerking.
• Legeskosten. Kosten voor leges (bijvoorbeeld voor vergunningaanvragen) worden niet vergoed.
• Onvoorziene omstandigheden. Kosten die voortvloeien uit onverwachte tegenvallers komen niet in aanmerking.

Voor de exacte kostenregels binnen de begroting geldt de regeling zelf. Bij het indienen van een aanvraag lever je in elk geval een offerte aan, en bij een SMP-aanvraag ook een sluitende projectbegroting, waarin je de kosten onderbouwt.

Voor de subsidie voor alternatieve verblijfplaatsen is geen totaalbudget of maximumbedrag per gemeente bekendgemaakt.

Wat wel vaststaat: de kosten voor interne loonkosten, legeskosten en onvoorziene omstandigheden komen nooit voor subsidie in aanmerking, wat je subsidiabele bedrag dus altijd verlaagt ten opzichte van je totale projectkosten.

Voor beide activiteiten (SMP en alternatieve verblijfplaatsen) geldt dat de toegekende middelen uiterlijk 31 december 2030 besteed moeten zijn. Dit is geen bedrag, maar wel een harde grens aan de periode waarin je het toegekende geld kunt inzetten.

Kortom: er is duidelijk hoeveel er in totaal voor SMP's beschikbaar is, en dat er een gemeentelijk maximum geldt. Voor de precieze bedragen per gemeente en de rekenregels binnen de begroting raadpleeg je de onderliggende regeling of de SPUK-beschikking.</tekst> </invoke>

Stap 1: Bepaal voor welke activiteit je aanvraagt

Je kiest of je subsidie aanvraagt voor het opstellen van een SMP, voor het realiseren van alternatieve verblijfplaatsen, of voor beide. Dit is van belang omdat de aanvraagperiodes verschillen (SMP tot 1 januari 2028, alternatieve verblijfplaatsen tot 30 juni 2030) en omdat de verplichte bijlagen per activiteit verschillen.

Stap 2: Verzamel de verplichte documenten

Voor beide type aanvragen heb je in elk geval nodig:

• Een offerte. Dit is de kostenonderbouwing van de partij die het werk uitvoert (bijvoorbeeld een ecologisch onderzoeksbureau of aannemer).

Alleen bij een aanvraag voor een SMP voeg je bovendien toe:

• Een projectplan. Hierin beschrijf je de opzet en uitvoering van het op te stellen SMP.
• Een sluitende projectbegroting. Een begroting waarin de kosten en (indien van toepassing) de financiering in balans zijn.

Alleen bij een aanvraag voor alternatieve verblijfplaatsen voeg je toe:

• De berekening van het benodigde aantal alternatieve verblijfplaatsen. Deze berekening maak je op basis van het Friese beleidskader Natuurvriendelijk isoleren en/of de landelijke werkwijze natuurvriendelijk isoleren (zodra deze van kracht is).

Het is dus niet met zekerheid te zeggen wie welk document precies moet ondertekenen (bijvoorbeeld een wethouder, een projectleider of de opstellende ecoloog); wees hierop alert bij het opstellen van je aanvraag en check dit bij het Klantencontactcentrum als dit niet blijkt uit het aanvraagformulier zelf.

Stap 3: Dien de aanvraag in

Je dient de aanvraag in via het digitale aanvraagformulier, bereikbaar via de link "Subsidie aanvragen" op de productpagina. Dit moet gebeuren binnen de geldende aanvraagperiode:

• Voor een SMP: tussen 5 april 2024 en 1 januari 2028.
• Voor alternatieve verblijfplaatsen: tussen 5 april 2024 en 30 juni 2030.

Stap 4: Gebruik de Handreiking SMP (bij een SMP-aanvraag)

Werk je aan een SMP, dan verwacht de provincie dat je de Handreiking SMP gebruikt. Deze handreiking hoort bij het Friese beleidskader Natuurvriendelijk isoleren onder het preSMP en beschrijft uitgebreid welke onderdelen het SMP moet bevatten: juridische kaders, nulmeting, effectbepaling, mitigatie- en compensatieplan, monitoringsplan en management- en administratieplan. Deze onderdelen zijn niet per se allemaal onderdeel van de subsidieaanvraag zelf, maar wel van het SMP dat je met de subsidie opstelt en dat later de basis vormt voor de gebiedsontheffing.

Stap 5: Vul ecologische gegevens in de NDFF in

Bij het uitvoeren van ecologisch onderzoek in het kader van het SMP moet je de onderzoeksgegevens invoeren in de Nationale Databank Flora en Fauna (NDFF).

Vragen tijdens het proces

Voor vragen over de aanvraag kun je contact opnemen met het Klantencontactcentrum van de provincie via telefoonnummer 058 - 292 59 25 of via provincie@fryslan.frl. Voor inhoudelijke vragen over het SMP en de ecologische onderbouwing kun je terecht bij het Team Groene Regelgeving via wnb@fryslan.frl; zij helpen ook bij de uitvraag voor ecologisch onderzoek.

Wat wel vaststaat, is de uiterste besteedtermijn: de toegekende financiële middelen voor zowel SMP's als alternatieve verblijfplaatsen moeten uiterlijk 31 december 2030 besteed zijn. Dit is een harde grens voor de looptijd van je project, ongeacht wanneer je de subsidie hebt aangevraagd of toegekend gekregen.

Tijdens de uitvoering van een SMP en de bijbehorende gebiedsontheffing gelden diverse verplichtingen, ook al zijn dit strikt genomen verplichtingen die horen bij het SMP en de ontheffing, en niet uitsluitend bij de subsidie zelf:

• Je houdt een logboek bij tijdens de uitvoering van de werkzaamheden, met daarin de initiatiefnemer, uitvoerende en begeleidende partij, getroffen voorzorgsmaatregelen en de ecologische begeleiding. Dit logboek wordt centraal bewaard en moet ter inzage beschikbaar zijn voor de toezichthouders van de FUMO.
• Je monitort de populatie-ontwikkeling (staat van instandhouding), de kwetsbare functies en verblijfplaatsen, en de effectiviteit van de genomen maatregelen, volgens het monitoringsplan dat onderdeel is van het SMP.
• Bij tegenvallende resultaten uit de monitoring of bij incidenten meld je dit bij het bevoegd gezag. Het bevoegd gezag bepaalt vervolgens samen met jou als ontheffinghouder welke vervolgacties nodig zijn, wat kan leiden tot aanpassing van de voorschriften.
• Als je de ontheffing doorschrijft aan andere gebruikers (bijvoorbeeld particulieren die hun woning isoleren), houd je bij aan wie en hoe vaak dit gebeurt, en neem je dit mee in je monitoring en rapportage.
• Je meldt het direct aan de FUMO als je een doorgeschreven ontheffing intrekt, bijvoorbeeld omdat een gebruiker zich niet aan de voorwaarden houdt.

Voor de exacte procedure van uitbetaling, voorschotten en verantwoording kun je het beste rechtstreeks contact opnemen met het Klantencontactcentrum of Team Groene Regelgeving, omdat deze informatie niet op de loketpagina zelf staat.